Tag Archief van: Corona

DNB: stijgende huizenprijzen en risicovol leengedrag vormen systeemrisico

Nu ruim een jaar na het begin van de coronacrisis vaccinatiecampagnes op stoom raken, lijkt het virus onder controle te komen. Daarmee komt ook het einde van de economische crisis in zicht. De vooruitzichten voor de Nederlandse economie zijn gunstig. Tegelijkertijd komen onderliggende kwetsbaarheden voor het financiële stelsel prominenter naar voren en daarmee ook de risico’s voor de financiële stabiliteit. Dat stelt De Nederlandsche Bank in het vandaag verschenen Overzicht Financiële Stabiliteit (OFS).

Een belangrijke factor in het risicobeeld is de onevenwichtigheid op de huizenmarkt. De fors stijgende huizenprijzen en risicovol leengedrag vormen een systeemrisico, dat ook tijdens de coronapandemie verder is toegenomen. DNB vindt het wenselijk de weerbaarheid van de banken te vergroten en heeft daarom besloten de invoering van een ondergrens aan de risicoweging van hypothekenportefeuilles niet langer uit te stellen. Deze maatregel was na het uitbreken van de Covid-19-pandemie opgeschort, maar zal – mits het economisch herstel doorzet zoals nu wordt voorzien – per 1 januari 2022 worden ingevoerd. Daarmee verwacht DNB tevens de tijd te kunnen overbruggen totdat de nieuwe kapitaaleisen van het Bazel-III akkoord worden ingevoerd.

Herstel uit corona
In het OFS constateert DNB dat overheden, centrale banken en toezichthouders met een groot pakket aan maatregelen de economische gevolgen van de pandemie hebben verzacht. DNB-president Klaas Knot: “Die maatregelen waren belangrijk en hebben goed gewerkt. In combinatie met de aangescherpte buffereisen na de vorige crisis hebben zij banken bovendien in staat gesteld de kredietverlening aan bedrijven en huishoudens op peil houden. Maar de maatregelen gaan ook gepaard met kosten en neveneffecten. Mits de pandemie niet opnieuw de kop op steekt, moeten ze daarom worden afgebouwd zodra het economisch herstel vaste grond onder de voeten heeft. De normale dynamiek in de economie kan dan ook terugkeren.’’ Wel ziet hij in de herstelfase nog een rol voor de overheid om levensvatbare bedrijven met hoogopgelopen schulden te helpen. Maatregelen die de schuldenlast verlichten of tijd geven om deze te herstructureren, kunnen bedrijven met voldoende toekomstperspectief overeind houden.

Ook al zijn de vooruitzichten bemoedigend, ze blijven onzeker. In grote delen van de wereld komen vaccinatieprogramma’s maar moeizaam op gang. Eventuele virusmutaties die bestand zijn tegen de huidige vaccins zouden kunnen zorgen voor een opleving van de pandemie.

Kwetsbaarheden
Om het economisch herstel te stimuleren, is het belangrijk dat financieringskosten laag blijven, maar deze werken tegelijkertijd de opbouw van kwetsbaarheden in de hand. Schulden in zowel de publieke als private sector zijn fors gestegen. Wereldwijd gaven overheden 16 biljoen dollar uit aan coronasteun en zijn overheidsschulden opgelopen van 84 procent van het gezamenlijke bbp in 2019 tot naar verwachting 99 procent dit jaar. Ook heerst onzekerheid over de kredietwaardigheid van bedrijven, vooral in de getroffen sectoren. De toename in de onderlinge verwevenheid tussen banken, bedrijven en overheden, waardoor problemen eenvoudig overslaan, is daarbij een zorgelijke trend in meerdere (Europese) landen.

Ten slotte zijn beleggers door de lage rentes geneigd meer risico te nemen. De koersen van aandelen en obligaties kunnen daardoor uit de pas lopen met hun fundamentele waarde. Ook op vastgoedmarkten zijn er dergelijke stabiliteitsrisico’s. Een stresstest in dit OFS laat zien dat een schoksgewijze aanpassing op de commercieel vastgoedmarkt, in de context van een bredere macro-economische terugval, een behapbare doorwerking heeft op de Nederlandse financiële sector.

Kabinetsformatie
Nu het virus onder controle komt en het herstel van de economie is ingezet, wordt het ook tijd de blik op de komende jaren te richten. Bezuinigingen en belastingverhogingen blijven op de korte termijn onwenselijk, omdat ze het herstel zouden kunnen schaden. Een volgend kabinet moet inzetten op verduurzaming van de economie en de aanpak van de fundamentele onevenwichtigheden op woningmarkt en arbeidsmarkt. Het is van belang dat daarover bij de kabinetsformatie heldere afspraken worden gemaakt.

Het OFS is op deze website te downloaden en wordt op 2 juni in een openbaar gesprek in de Tweede Kamer toegelicht door DNB-president Klaas Knot.

Bron: Vastgoedjournaal

Ondernemers haken af door corona: eigen kapsalon is even geen optie meer

Tussen de oploop van het aantal faillissementen en de werkloosheid in crisistijd zit een parallel. De officiële cijfers vertellen niet het hele verhaal over het ondernemersklimaat en de arbeidsmarkt.

Tot nu leeft de Nederlandse economie nog een beetje tussen hoop en vrees. Bedrijven worden zwaar getroffen door de coronacrisis, vooral bedrijven in sectoren die het zwaarst te lijden hebben onder de lockdownmaatregelen, bijvoorbeeld de retail, de horeca en de reisbranche. Toch bleef het aantal faillissementen in een nu bijna vol jaar coronacrisis opvallend laag.

Afspraken met huisbaas

Deels valt het achterblijven van het aantal faillissementen te verklaren uit de diverse vormen van overheidssteun om het bedrijfsleven overeind te houden, bijvoorbeeld door de NOW-regeling. Anderzijds slagen ondernemers er ook in om alternatieve businessmodellen te lanceren en tot werkbare financiële afspraken te komen met leveranciers en verhuurders van bedrijfs- en winkelpanden.

Staken van bedrijf

Toch is dit niet het gehele verhaal, zo blijkt uit de trendrapportage die de Kamer van Koophandel eerder deze maand presenteerde. Weliswaar is er sprake van een aanhoudend dalend aantal faillissementen, maar er is ook sprake van een toenemend aantal bedrijven dat de activiteiten simpelweg staakt. Nog prominenter is het afnemend aantal starters.

Daling aantal starters

De afgelopen maanden was er iedere maand een stijging van het aantal geregistreerde starters te zien. Deze maand is het aantal startende ondernemingen gedaald van 24.127 in januari 2020 naar 22.448 in dezelfde maand van dit jaar. Vorige maand waren er 13 procent meer ondernemers dan in januari 2020 die aangaven hun bedrijf te willen staken (via uitschrijving uit de KVK-registers of eerder al op basis van gegevens van de belastingdienst).

Persoonlijke verzorging

Bij de persoonlijke dienstverlening was een krimp van het aantal geregistreerde starters ten opzichte van januari 2020 van maar liefst 44 procent. Alleen in uitvaartland nam het aantal starters toe: met 39 procent ten opzichte van januari 2020. Ook het aantal stoppers in de persoonlijke dienstverlening is hoog: haarverzorging (-14 procent), schoonheidsverzorgenden (zoals nagelsalons en schoonheidsspecialisten: -23 procent) en sauna’s (-32 procent).

Transport en logistiek

De logistiek is deze maand de sector met overall de grootste toename in het aantal geregistreerde starters. Opvallend is hier wel dat er binnen deze sector een aantal branches een flinke daling heeft in het aantal starters (taxi -70 procent, zee/kustvaart vervoer -98 procent) en daarnaast een aantal branches die enorm in trek zijn: goederenvervoer over de weg 89 procent, opslag in onder andere distributie 411 procent en een toename van maar liefst 84 procent de koeriers.

Bron: Vastgoedmarkt

 

 

KHN zegt volledige sluiting van hotels voorkomen te hebben

KHN kijkt tevreden terug op de lobby om de voorgestelde sluiting van hotels c.q. het verbod op recreatieve overnachtingen tegen te houden. Het kabinet overwoog deze maatregel afgelopen week om verder verspreiding van het virus tegen te gaan. Daarnaast pleit KHN voor verruiming van het steunpakket voor hoteliers en andere horecaondernemers.

Even leek het erop dat hotels de dupe dreigden te worden van strengere maatregelen om de verspreiding van corona tegen te gaan. De Telegraaf berichtte dat Haagse bronnen hen hadden verteld dat een van de opties was dat hotels geen recreatieve gasten meer zouden mogen ontvangen. Alleen zakelijke boekingen zouden dan nog zijn toegestaan. Zo ver is het niet gekomen.

‘Direct toen bekend werd dat sluiting van hotels en vakantieparken op tafel lag, is KHN in gesprek gegaan met ministers, tweede Kamerleden en partners HISWA-RECRON, MKB Nederland en VNO-NCW om deze maatregel, welke puur symbolisch zou zijn, tegen te houden’, zegt een woordvoerder van KHN. ‘We hebben alle betrokkenen overtuigd van het feit dat deze maatregel, zowel in absolute als ook relatieve zin, geen enkel effect zou hebben. Met resultaat: de maatregel is niet doorgevoerd. Uiteraard blijft KHN zich hard maken voor de moeilijke positie waar hoteliers zich in bevinden, onder meer voor een hogere TVL vergoeding.’

Hotels mogen nu nog gewoon gasten toelaten om te overnachten. Wel is het verboden die gasten eten of drinken te serveren, ook roomservice is niet toegestaan. Omdat de restaurants van hotels, net als andere restaurants, wel mogen fungeren als afhaallocatie, bieden veel hotels met een restaurant hun gasten nu de mogelijkheid eten af te halen en in de eigen kamer op te eten.

Noodzaak voor heropeningsplan horeca is groot

De huidige lockdown wordt verlengd tot en met 9 februari en versoepelingen voor de horeca lijken nu nog ver weg. Wel gaf premier Rutte in zijn persconferentie aan dat voor bepaalde sectoren – waaronder de horeca – het financiële steunpakket wordt uitgebreid, wat in lijn is met wat Koninklijke Horeca Nederland (KHN) in de lobby heeft besproken.

‘Het is echter kwalijk dat er nu nog steeds geen duidelijkheid over is. De horeca is nu bij elkaar zes maanden dicht, clubs en nightlife-bedrijven moeten al bijna 11 maanden hun deuren gesloten houden. Ook cateraars zijn feitelijk al zo lang ‘gesloten’, omdat er simpelweg niets mogelijk is. Een verruiming van het steunpakket met een verbetering van de NOW, de TVL-subsidie en een tegemoetkoming voor starters is dan ook het laatste redmiddel om te voorkomen dat onze horecaondernemers omvallen. Dat plan wordt nu door de verantwoordelijke ministers uitgewerkt.’

KHN voorzitter Robèr Willemsen: ‘De horeca heeft binnen een periode van nog geen 11 maanden nu al te maken met minimaal zes maanden sluiting. De overheidssteun is welkom én nodig, maar écht onvoldoende. De mensen in de horeca, ondernemers, medewerkers en hun gezinnen hebben bij ons een gezicht. Zij staan in de kou en dat is vreselijk! We zien hun angsten, zorgen en hun dromen vervliegen. Aanvullende financiële steun is cruciaal, al is de schade niet alleen in geld uit te drukken.’

Verruiming steunpakket cruciaal

Met de aankondiging dat de lockdown voor minimaal drie weken wordt verlengd, is ook bekend gemaakt dat het kabinet kijkt naar een uitbreiding van de steunpakketten. Een noodzakelijke toezegging en wat KHN betreft het minste wat het kabinet nu moet doen. ‘Als de horeca (zonder goede onderbouwing) opgeofferd lijkt te worden voor de volksgezondheid, dan moet de overheid ook de portemonnee trekken. De horeca vervult immers een belangrijke sociaal-maatschappelijke functie.’

De financiële steun dekt tot dusverre bij lange na niet alle doorlopende kosten. Horecaondernemers hebben volgens KHN het afgelopen jaar zelf tussen de 4,5 en 5 miljard euro bijgelegd aan eigen spaargeld en tegoeden. Alles om het bedrijf overeind te houden en medewerkers in dienst te houden. Maar het geld is op. De pensioen- en studiepotjes zijn al aangesproken.

KHN heeft de Tweede Kamer concrete suggesties meegegeven voor de verbetering van het huidige pakket aan steunmaatregelen. De drie belangrijkste aanpassingen volgens KHN voor een verbeterd steunpakket zijn:

  • Geen afbouw van de NOW: De NOW-vergoeding moet naar 100 procent worden gebracht.
  • De TVL-vergoeding op de normpercentages moet omhoog, zonder maximumbedrag en moet beschikbaar worden gemaakt voor meer grotere bedrijven en groepen bedrijven, de TVL-subsidie is generiek en dus gelden ook minder Europese beperkingen.
  • Starters staan nu met lege handen en verdienen een eigen steunregeling. Deze kan bijvoorbeeld worden gebaseerd op het omzetverlies Q4 en verder af te zetten tegen de loonaangifte Q3 en de btw-aangifte Q3. Ook kan worden gedacht aan het toepassen van omzet en loongegevens van de rechtsvoorganger bij een bedrijfsovername.

Willemsen: ‘Het probleem is wel bekend. Het is nu belangrijk dat er snel beslissingen worden genomen en dat er boter bij de vis komt. Naast betere financiële steun is het belangrijk dat het kabinet een concreet plan voor de heropening presenteert. KHN heeft meerdere keren de hand uitgestoken om mee te denken over hoe de horeca verantwoord open kan en er ligt een plan met slimme maatregelen klaar. Er komt een dag dat de maatregelen kunnen worden versoepeld en het is de verantwoordelijkheid van het kabinet om transparant te zijn over een exit strategie. Er ligt wel een vaccinatieplan, maar waar is het heropeningsplan?’

Bron: Missethoreca.nl